Geloven in kunst - Tentoonstelling en Boek

In klooster Wittem exposeerden in de zomer van 2005 drie paters Redemptoristen in de maanden juli en augustus
- Hugo de Matran, Zwitser, beeldhouwer en schilder
- Jan Haen, met name in Zuid-Afrika en Nederland bekend vanwege zijn muurschilderingen
- Gerard Mathot (1911-2000)

Vanwege de tentoonstelling verscheen het boek

GELOVEN IN KUNST - KUNST UND GLAUBE
samengesteld door dr. Leo Ewals, met een bijdrage van Theo Salemink
U kunt het boek ontvangen wannneer u € 19,- overmaakt op
bankrekeningnummer 3431.06.051
van Stichting Collaboration Art Projects International
Lange Muiderweg 518, 1382 LB Weesp

Vele jaren lang stond binnen de katholieke kerk de kunst in dienst van de religie. Met name na de tweede wereldoorlog deed de moderne kunst ook binnen de kerk haar intrede. Ook kunstvormen ontleend aan impressionisme en expressionisme, aan kubistische en abstracte kunst, bleken gewijde kunst te zijn. Onder invloed van kunstenaars verbonden met - in Nederland - het tijdschrift De Gemeenschap en - in Frankrijk – het blad L'Art Sacré zochten en vonden kunstenaars nieuwe vormen. Deze kunstenaars hoefden niet katholiek te zijn. Er waren veel kontakten met kunstenaars als Matisse, Rouault, Le Corbusier, Léger en Chagall.
Op de breuklijk van deze verschillende kunstopvattingen vonden de Redemptorist Gerard Mathot en de door hem gesteunde kunstenaar Aad de Haas elkaar kort na de Tweede Wereldoorlog. Nadat Aad de Haas zijn prachtige kruisweg geschilderd had in het romaanse kerkje van Wahlwiller, begonnen mensen uit extreem-rechtse kringen een hetze tegen hem, maar ook tegen Mathot, die zijn voor de KRO-radio gehouden lijdensmeditaties door Aad de Haas liet illustreren. De kruisweg werd verboden en weggehaald uit de kerk. Deze kreeg zijn plaats in het Bonnefantenmuseum in Maastricht. Pas in 1980 kreeg Wahlwiller zijn kruisweg terug!

Hoe kunst en religie elkaar in de loop van jaren (terug)vonden, liet de tentoonstelling goed zien:

• De kunst van Mathot was nog tamelijk conventioneel en stond in dienst van kerk en geloof. Soms werd bij hem al een meer persoonlijke, soms voorzichtig expressionistische toon zichtbaar.
• Hugo de Matran is een jongere kunstenaar. Hij omarmde de moderne vormentaal, met name die van het expressionisme. Zijn piëta's en kruisigingen zijn een menselijke schreeuw. De emoties worden uitvergroot, de vormen uitgerekt en verbogen, alles om een intense ervaring van lijden en verlangen naar beschutting uit te drukken.
• Bij Jan Haen is de invloed van het neo-expressionisme nog sterker aanwezig. Haen exposeerde zeventien geschilderde kruisbeelden. Zijn vroegste werk stamt uit de tijd dat hij hooguit 16 jaar was, het laatste uit 2003. Een aatal kruizen zijn onlosmakelijk verbonden met de strijd van het gewone volk in Zimbabwe tegen het koloniale bewind van Ian Smith en in Zuid-Afrika tegen apartheid in de jaren 70 en 80.

Op deze website, www.collart.nl, vindt u ook veel andere informatie over de kunstenaar Jan Haen.

Ga voor meer informatie over de Zwitserse kunstenaar Hugo de Matran naar www.maisonstjoseph.ch en vervolgens naar http://www.pourquoi-pas.ch/Hugo/hugo_entree_disp.html.